Van 14 tot 16 maart 2022 waren er gemeenteraadsverkiezingen in de gemeente Ede. Van 2018 tot 2022 bestond de coalitie, die ook de wethouders leverde, uit: CDA, ChristenUnie, GemeenteBelangen, GroenLinks en VVD. Wil je meer weten over de grootte van de gemeente, kijk dan [ hier ].

Aantal gemeentes in Nederland

Nederland heeft 342 gemeentes. Dat lijkt heel veel, maar het kleinere België heeft er 565. Spanje is dan wel groter dan Nedertland, maar 8112 gemeentes lijkt toch wel heel veel. Dat is nog niets in vergelijking met Frankrijk: die hebben er 34.875 (...).

Gemeentehuis en raadszaal

Het gemeentehuis in 2021 | [ meer over het gemeentehuis ] | Allard Bijlsma.

Deze foto's: maart 2023. Hier vergadert de gemeenteraad.

Ontstaan van gemeentes

Het ontstaan van gemeenten in Nederland is een geleidelijk proces dat teruggaat tot de middeleeuwen. In die tijd bestonden er nog geen gemeenten zoals wij die nu kennen. Steden kregen van een landsheer stadsrechten, waarmee zij een zekere mate van zelfbestuur kregen. Ze mochten bijvoorbeeld een eigen bestuur kiezen, rechtspreken en markten organiseren. Op het platteland ontstonden bestuurlijke eenheden rond dorpen, parochies of ambachten, vaak onder gezag van een heer of adel, maar met een zekere mate van lokale organisatie.

De moderne gemeente als bestuurlijke eenheid ontstond tijdens de Franse tijd, aan het einde van de achttiende eeuw. Toen Nederland onder invloed stond van de Franse Revolutie en later werd ingelijfd bij het Franse Keizerrijk, werd het bestuur gecentraliseerd en uniform ingericht. In 1811 voerde Napoleon een landelijk systeem van gemeenten in, met duidelijke grenzen, een burgemeester en een gemeenteraad. Dit was het begin van de gemeente zoals wij die nu nog kennen.

Na het vertrek van de Fransen in 1813 bleef dit systeem grotendeels bestaan. In 1851 werd onder leiding van Thorbecke de Gemeentewet ingevoerd. Die wet legde vast hoe gemeenten bestuurd moesten worden en gaf hen een duidelijke positie binnen de Nederlandse staat. Gemeenten kregen eigen bevoegdheden, maar bleven onder toezicht van de provincie en het Rijk.

In de twintigste en eenentwintigste eeuw veranderde het gemeentelijke landschap sterk door herindelingen. Veel kleine gemeenten fuseerden tot grotere eenheden, vooral om bestuurlijk sterker te staan en meer taken uit te kunnen voeren. Daardoor is het aantal gemeenten sterk gedaald, terwijl hun verantwoordelijkheden juist zijn toegenomen, bijvoorbeeld op het gebied van zorg, jeugdhulp en ruimtelijke ordening.