Ede is altijd een dorp geweest waar je langs ging. Tot begin 20e eeuw had je daar weinig te zoeken. Dat was al zo bij de Hessenweg en later ook bij de N224, de A12 en de A30. Pas met de komst van de ENKA-fabriek en de kazernes, gingen mensen op reis naar Ede. De verbinding tussen Arnhem, Ede en Amersfoort is veel ouder dan de N224. Wie vóór 1934 vanuit Arnhem richting Amersfoort reed, kwam Ede binnen via de Arnhemseweg en moest vervolgens dwars door het centrum. De route liep via de Grotestraat en andere centrumstraten naar de Amsterdamseweg en vandaar verder westwaarts. De precieze route veranderde in de loop van de tijd enigszins, maar het doorgaande verkeer moest in ieder geval door de dorpskern. Dat werd steeds problematischer. Ede groeide sterk door de komst van de kazernes en vooral de ENKA. Tegelijkertijd nam het autoverkeer toe. Een doorgaande rijksweg door de smalle dorpsstraten was daardoor steeds minder wenselijk. In het Rijkswegenplan van 1932 kreeg de route het nummer Rijksweg 24. De aanduiding N224 is van veel later datum. Alle recente foto's: (c) Allard Bijlsma.

Bouw van de N224

Er werd een nieuwe weg om de noordzijde van Ede aangelegd. Het nieuwe tracé begon aan de oostkant bij de Arnhemseweg en liep vervolgens over het gebied van landgoed Stompekamp naar de Lunterseweg. Daarmee werd de oude route door het centrum afgesneden. Dit is in feite de geboorte van de huidige N224 als noordelijke rondweg van Ede. De werkzaamheden vonden vooral in 1933-1934 plaats. De aanleg werd uitgevoerd door de Edese wegenbouwer Bruil. De nieuwe rijksweg werd uitgevoerd in beton. Dat was voor die tijd een moderne en duurzame manier om een belangrijke verkeersweg aan te leggen. Op de bouwplaats stonden grote betonmolens. Het beton werd in kiepwagentjes geladen die over tijdelijk aangelegde smalspoorrails reden. Daarmee werd het materiaal naar de plaats gebracht waar de weg werd gestort. Vervolgens werd het beton door arbeiders verdeeld en gladgestreken.

TOEN: 1934. Bouw van de N224 ter hoogte van Ede, door de Edese firma Bruil. De weg werd uitgevoerd in beton. Bron: archief firma Bruil.

De N224/ De Oude Rijksweg 24

De Rijksweg (later Provinciale) weg, aangeduid met N224, loopt vanaf Arnhem tot aan Amersfoort. Oorspronkelijk liep die tot aan Ede en moest je door het centrum via (komend van Arnhem) Arnhemseweg, Grotestraat en Amsterdamse weg weer het dorp uit en door op de Rijksweg. Op 11 juli 1929 opende het deel van Ede naar Arnhem. Het stuk rond Ede is geopend op 4 juli 1934. De N224 die we tegenwoordig zien, is natuurlijk niet meer precies de betonweg van 1934. Naarmate Ede uitbreidde, kwam de voormalige rondweg steeds meer binnen de stedelijke structuur te liggen. Vooral vanaf de jaren zestig en zeventig veranderde de omgeving sterk door de bouw van Veldhuizen. Veel later kwam aan de noordkant Kernhem. De weg die in 1934 nog door vrijwel onbebouwd gebied liep, kwam daardoor tussen woonwijken te liggen. Ook de aansluitingen veranderden. De komst en latere ontwikkeling van de N304 veranderde de verkeerssituatie aan de noordoostkant van Ede, terwijl aan de westzijde uiteindelijk de A30 een belangrijke aansluiting op de N224 kreeg.