Alleen in het gearceerde gebied vond je in 1932 aaneensluitende bebouwing. Langs wegen als de Molenstraat en Veenderweg, lagen nog maar enkele losse huizen. De Klinkenberg was nog onbebouwd. Verkeer vanuit Arnhem moest nog via De Arnhemse weg, Grotestraat en Boschpoortstraat naar de Amsterdamse weg, om richting Utrecht te kunnen gaan. Tussen Op den Berg en de Oude Arnhemseweg zijn wegen geprojecteerd (gestippeld), die er zo nooit zijn gekomen. De Sterrenberg zou 10 jaar later het gemeentehuis worden, na het afbranden van het gemeentehuis aan de Grotestraat (nu: Notaris Fischerstraat/ ten zuiden van (2), de Noorderkerk uit 1903). Bron: Gemeentearchief Ede. 

Kaart bekijken | klik erop om te vergroten

Klik op de kaart om hem te vergroten.

Het uitbreidingsplan van 1932 is belangrijk omdat:

• het een van de eerste systematische plannen was om Ede te laten groeien;

• het laat zien hoe de plaats zich voorbereidde op industrialisatie en bevolkingsgroei (o.a. door de ENKA-fabriek en spoorverbindingen in die periode);

• latere uitbreidingen en naoorlogse wijken voortbouwden op de gedachte dat Ede in fasen en planmatig moest uitbreiden.

Uitleg bij de kaart | zie nummers 1 t/m 9

Via deze uitleg hoop ik dat je de kaart goed weet te lezen:

• Algemeen: de in 1932 bebouwde delen zijn gearceerd. Ede was in 1932 dus nog zeer klein. Duidelijk is dat het dorp Ede (zie rond de Markt) en het voorheen buurtschap Manen (tussen (3) en (7), best ver van elkaar liggen. De enige verbindingsweg ertussen was de Stationsweg en de (Verlengde) Maanderweg.
• Straatnamen: straten als Op Ten Noordlaan, Hooge weg, Achter Den Berg en Elzenweg kennen we niet meer of zijn er nooit gekomen. Stegen als Doornsteeg, Hakselsche steeg en Sluntersteeg zijn later geüpgraded naar weg. De Ganzenweg werd Ganzenweide. 
• Gemeentehuis: en ook het politiebureau (25) bevond zich nog in de Notaris Fischerstraat. In de WO II brandde het gemeentehuis af. Onder meer huis Sterrenberg werd toen de plek van de gemeente. Pas in de jaren '70 opende het huidige gemeentehuis.
  
  Bij de nummers:
• [1] = de plannen van de Beatrixbuurt waren nog net niet definitief en dit is het dus niet geworden. [ klik hier voor meer info ]. Er staan dan al twee huizen in de buurt dan: een kuuroord (aan huidige Beatrixlaan) en dokter Munk Balt (aan huidige Beatrixplein), die het kuuroord runde. 
• [2] = het gehele noorden van het dorp Ede was nog intact. In de jaren '70 verdwenen straat als Schoolstraat en Hofstraat en alle huizen langs de Kreelse- en Kleefseweg en werd de weg Op Den Berg 'onthoofd'. 
• [3] = tuindorp 'Poortlaan' was al gerealiseerd. Geld hiervoor werd door de ENKA beschikbaar gesteld, zodat hier personeel kon gaan wonen. 
• [4] = tuindorp Kolkakkerbuurt was er ook al net. Ten noorden ervan zie je het complex na de gasfabriek (26). 
• [5] = hier ligt het toenmalige buurtschap Veldhuizen. De huidige nieuwbouwwijk met deze naam is ten westen hiervan gebouwd.
• [6] = op de Klinkenberg was al wel een zandafgraving, maar later in de jaren '30 werd die omgetoverd tot een Openluchttheater.
• [7] = op het terrein van de ENKA is het ENKA-bad al aanwezig. Op deze plek loopt nu de Albertstunnel en Klinkenbergerweg.
• [8] = zie hoe vrij de Keetmolen (19) nog in open veld stond. Twintig jaar hierna werd hier al niet meer commercieel gemalen en raakte de molen in verval. Ten noorden ervan zie je de RK-kerk (8) die in 1944 werd gebombardeerd.
• [9]= hier zie je goed dat de ingang naar de Friso- en Mauritskazernes aan de Stationsweg lag. De toegang splitste in tweeën en je liep zo naar de juiste kazerne toe. Tussen de kazernes zie je het later afgebrande Mess-gebouw.